Arabistan Şiilerinin Durumu

Arabistan Şiilerinin Durumu

Şiiler Arabistan’da siyasi yönden de tamamen kenara itilmişlerdir. Tüm hükümet işlerinden mahrum bırakılmışlardır; hatta kendi bölgeleriyle ilgili işlerde bile hiçbir hak ve rolleri yoktur.

Ehlibeyt Haber Ajansı ABNA-  Al-i Suud Arabistan Şiilerine Nasıl Davranıyor? Arabistan Şiileri bu ülkenin nüfusunun yüzde kaçını oluşturmaktadır? Arabistan’ın hangi bölgelerinde yaşamaktadırlar? Acaba Şiiler Arabistan’da diğer mezhep mensupları gibi özgür bir şekilde yaşayabilmekte midirler?

Bunlar sadece İslam dünyasında unutulmuş en büyük mezhebi topluluklardan biri hakkındaki sorulardan birkaç numunedir.

Aşağıdaki araştırmada kamuoyunun zihnini meşgul eden bu sorulara cevap bulmaya çalışacağız.

Arabistan Şiileri Aleyhine Üçlü Ayrımcılık

Eldeki istatistiklere göre Arabistan Şiilerinin çoğu eş-Şarkiye eyaletinde yaşamaktadırlar. Bu eyalet 540 bin km alan ile Arabistan topraklarının dörtte birini kapsamaktadır ve bu ülkenin en büyük eyaletidir ve 11 şehri kapsamaktadır.

Bu eyalet, Arabistan’ın petrol ve gaz stoklarının yüzde doksan sekizini kendinde barındırmaktadır.

Elbette Şiiler bu ülkenin Medine gibi diğer şehirlerinde de yaşamaktadırlar, ama o şehirlerde önemli bir nüfusa sahip değillerdir.

Arabistan Şiileri bu ülkenin nüfusunun yaklaşık olarak yüzee 15-35 kadarını oluşturmalarına rağmen 80 yıllık Al-i Suud hükümeti döneminde büyük ayrımcılık ve sınırlamalar ile karşı karşıyadırlar. Bu sınırlamaları üç alanda toparlayabiliriz: Dini-mezhebi ayrımcılıklar, siyasi ayrımcılıklar ve ekonomik ayrımcılıklar.

İslami ilimler uzmanları Arabistan Şiilerinin büyük bir dini ayrımcılığa tabi tutulduğuna inanmaktadırlar. Öyle ki onlar hatta cami gibi dini alanları yapma ve onarma hususlarında bile büyük sıkıntılar yaşamaktadırlar ve önemli sınırlamalar ile karşı karşıyadırlar. Bunlara ek olarak, onlar dini eserlerini yayımlamada, kültürel faaliyetlerde ve dini merasimleri yapmada büyük baskı altında tutulmaktadırlar; hatta bazı Şii isimleri yasalarca yasaklanmıştır.

Bu sınırlamaların yanı sıra, Şiiler Arabistan’da siyasi yönden de tamamen kenara itilmişlerdir. Tüm hükümet işlerinden mahrum bırakılmışlardır; hatta kendi bölgeleriyle ilgili işlerde bile hiçbir hak ve rolleri yoktur.

Hükümet Makamlarında Şiilerin Bir Yeri Yoktur

Arabistan Şiileri gerçi bu ülkenin “el-Gıvar” gibi en büyük petrol sahalarında yaşamaktadırlar, ama petrol şirketlerinde takriben hiçbir insan gücüne sahip değillerdir ve özellikle Aramco şirketi Şiileri çalıştırmamaktadır.

Batı Asya uzmanı Sadullah Zarii Keyhan gazetesine verdiği röportajında şöyle diyor: “Arabistan Şiileri bu ülkenin nüfusunun takriben yüze 35’ini oluşturmaktadır. Gerçekte Arabistan’ın en büyük mezhebi azınlığını oluşturmaktadır. Elbette şunu da söylemek gerekir ki gerçekte Arabistan’da mezhebi bir çoğunluk yoktur ve muhtelif azınlıklardan oluşmaktadır.”

İslam dünyasının bu tanınmış uzmanı Şiilerin mezhebi merasimlerinin Al-i Suud tarafından önlenmesi hususunda ise şunları söylüyor: “Diğer bir konu ise şudur, Al-i Suud, Şiileri sapık bir grup olarak nitelendiriyor ve bu bakışıyla birlikte Aşura ve Gadir-i hum gibi mezhebi ve dini merasimlerin yapılmasına izin vermiyor. Böylece siyasi, ekonomik ve sosyal alanlardaki ayrımcılıkların yanında böyle bir kültürel ayrımcılık Şiiler aleyhine uygulanıyor.

Arabistan Şiileri İkinci Sınıf Vatandaşlar

Arap dünyası konularında uzman olan Hasan Hanizade Arabistan Şiileri hususunda şunları söylüyor: “Arabistan Şiilerinin çoğunluğu eş-Şarkiye bölgesinde ve Medine etrafında yaşamaktadırlar. Hurma ağacı ekimiyle uğraştıklarından onlara “Nehavele” denmektedir. Arabistan Şiileri ikinci sınıf vatandaş muamelesi görmektedirler ve oldukça zor ve acı verici bir vaziyetleri vardır.”

Hasan Hanizade sözlerine şöyle devam ediyor: “Geçen onlarca yıl boyunca Vahhabiliğin Ehlibeyt’e bakışı Şiilerin Arabistan’da mezhebi merasimlerini yapma fırsatı vermemiştir. Arabistan’ın eş-Şarkiye bölgesindeki Şiiler üzerinde şiddetli bir baskı vardır. Hatta el-Avamiye bölgesinde yaşayan Şiiler emniyet güçlerinin izni olmadan bu bölgeden çıkma hakkına bile sahip değillerdir. Şii gençlere üniversitelerdeki bazı has bölümleri seçmelerine izin verilmemektedir; Şiiler hata orta düzeydeki devlet makamlarında bile görev alamamaktadırlar.”

Hanizade sözlerine şöyle devam ediyor: “İkiyüzlü ve ahlaki değerlerden yoksun uluslararası toplum da Şiiler aleyhine uygulanan bu ayrımcılığa göz yummakta ve uluslararası kuruluşlar da Arabistan’ın petrol dolarları sayesinde bu açık zulme karşı hiçbir girişimde bulunmamaktadırlar. Arabistan’ın yıllık döner sermaye hacmi 10 milyar doları bulan 100’den fazla uydu kanalı bulunmaktadır. Bu kanallar Şiiler aleyhine yayın yapmakla görevlidirler ve uluslararası kurumların yardımıyla Arabistan’dan demokratik ve gelişmiş bir çehre göstermekte yükümlüdürler.”

Al-i Suud’un Şiilere Yaptığı Zulümlerin Geniş Çapı

Abdulkadir Şuybet el-Hamd gibi bazı Vahhabi müftüleri devlet radyosundan yaptıkları konuşmalarda, Müslüman Sünnilerin Şiilerin yemeklerini yememeleri gerektiğini, Şiilerle evlenmemeleri ve onların cenazelerini Müslümanların kabristanında gömmelerine izin vermemeleri gerektiğini ilan etmektedirler. CNN kanalının haberine göre, Suudi devleti Şiilerin çocukları için seçtiği isimlerde sınırlamalar getirmiştir; böylece onları kendi hüviyetlerinden uzaklaştırmak istemektedir. Ayrıca Arabistan ders kitapları Şiilere düşmanca bakmakta ve onları Yahudi ve Hristiyanlardan daha kötü tavsif etmektedir. Vahhabiler ders sınıflarını dolduran Şii çocuklarına sürekli sizler Yunanlısınız ve mülhitsiniz ve ölümü hak etmektesiniz, demektedirler.

Al-i Suud’un Şiilerin Güçlenmesinden Korkması

Buradaki önemli sorulardan birisi şudur ki Al-i Suud niçin Şiiler aleyhine bu kadar geniş çaplı ayrımcılıklar uygulamaktadır?

Anlaşılan o ki Arabistan Şiilerin inkılapçı söylemlerinden korkuyorlar.

Bu hususta İslam dünyası meselelerinde uzman Sadullah Zarii şunları söylüyor: “Arabistan’da son yıllarda bir çeşit mezhebi taassup hâkim olmuştur. Arabistan’da hâkim olan Vahhabiyet bu ülkenin Şiilerine karşı oldukça hassastır. Gerçekte Al-i Suud, Şiileri ilk fırsatta Arabistan’daki nizamı değiştirecek grup olarak görüyorlar. Bu yüzden Arabistan Şiileri resmen tanımama çabasına girmiştir ve bu yolla onları sınırlandırmaya çalışmaktadır. Mesela Arabistan devleti tarafından verilen istatistiklerde bu ülkenin Şiileri yüzde 10 gösterilmeye çalışılmaktadır. Bu girişimle Al-i Suud, onları görmezden gelmeye çalışmakta ve Şiileri resmen tanımadığını ilan etmektedir.

İslam İnkılabının Şiiler İçin Örnek Olması

İran İslam İnkılabı dünya genelinde bir çeşit siyasi söylem icat etti. Bu söylemin en önemli özelliği zalime karşı kıyam edilmesidir. Bu bağlamda zulüm altındaki Arabistan Şiileri de bu mesajı doğru bir şekilde aldılar ve bu, Arabistan’ın Şiilere karşı yaptığı baskıları artırmasına neden oldu.

Bu hususta Hasan Hanizade şunları söylüyor: “İran ve Ehlibeyt mezhebi, dünya genelinde yeni bir edebiyat söz konusu ettiler ki onun dünya ve özellikle Arap dünyasında kabul görmesinin altyapısı mevcuttur. İran İslam İnkılabı edebiyatı yeni bir atmosfer oluşturdu ve Arap dünyasında bulunan bir çeşit siyasi ve psikolojik boşluğu doldurdu. İşte Arabistan Şiileri de bu edebiyatın etkisi altında kaldılar.

Hanizade bu hususta şöyle diyor: “Arabistan kırılgan ve istikrarsız bir rejimdir ve onun tek önemli meziyeti petrol dolarlarıdır; onun iki önemli kabilesi olan el-Sudeyri ve el-Şimri de Amerika’nın kontrolündedir. Bugünkü şartlarda Arabistan kırılgan bir rejim olarak İran İslam İnkılabının edebiyatının eş-Şarkiye ve Arabistan Şiileri arasında bir inkılap dalgası oluşturmasından vahşete kapılmışlardır.”

Al-i Suud’un Şiilerin İnkılabından Korkması

Arabistan toplumuna hâkim istibdat, Al-i Suud’un her türlü inkılap ihtimali korkusuyla Şiileri zayıflatmasına neden olmuştur.

Batı Asya konuları uzmanı Cafer Kanatbaşı bu bağlamda şunları söylüyor: “ Arabistan’da Şiiler katlanmış bir zulümle karşı karşıyadırlar. Onlar, diktatörlükleri ve baskıları tahammül etmektedirler. Buna ilaveten Şiilere karşı uygulanan ayrımcılığı da tahammül etmektedirler. Bu bakımdan bu deliller, bu bölgedeki inkılap potansiyelini artırmaktadır.

Arabistan el-Avamiye şehrinin mahallelerini tahrip etmektedir ve bu bölgenin halkına karşı savaş başlatmıştır. Arabistan’ın el-Avamiye’deki genel hedefi, muhalifleri bastırmak ve dâhili kıyamı önlemektir. Şiilerde inkılap potansiyeli bulunduğundan onları baskı altına alıp el-Avamiye’den göç ettirmek istiyorlar.

ABNA24.COM


İlgili Konular

Yorumunuzu Giriniz

E-Posta adresiniz yayımlanmayacaktır. *İle işaretli alanların girilmesi mecburidir.

*

İran İslam Cumhuriyeti Rehberi Ayetullah Uzma Seyyid Ali Hamanei’nin 2018 Hac Mesajı
Şeyh Zakzaki