?>

Viyana müzakereleri, sorunlar ve beklentiler

Viyana müzakereleri, sorunlar ve beklentiler

Avusturya’nın başkenti Viyana dün 29 Kasım pazartesi gününden itibaren Amerikan yaptırımlarının iptali için İran ve 4+1 grubu müzakerelerine ev sahipliği yapıyor.

Ehlibeyt (a.s) Haber Ajansı ABNA – İran dışişleri bakanı siyasi işlerden sorumlu yardımcısı Ali Bakıri Keni hukuk, bankacılık ve enerji uzmanlarından oluşan bir heyet başkanlığında görüşmelere katılmak üzere cumartesinden itibaren Viyana’da bulunuyor. Bakıri Keni geçen günlerde Rusya ve Çin heyetleri ayrıca Bercam ortak komisyonu oturumu başkanlığını üstlenen AB Dış İlişkiler Servisi Genel Sekreter Yardımcısı ve Siyasi Direktörü Enrique Mora ile ikili ve çoklu görüşmeler gerçekleştirdi.

Tahran iyi bir anlaşmaya varmak için ciddi, fakat Amerika’nın çelişkili tutumları müzakerelerin sürecinde hala ciddi sorunlar oluşturuyor. Biden yönetimi nükleer anlaşmaya geri dönüş isteğinden söz etmesine rağmen tehdit edebiyatı ile hala İran’a yoğun siyasi baskılar dayatıyor.
Fakat İran İslam cumhuriyeti bu tur görüşmelerde zaman kaybı veya maksimum görüşmelerden minimum sonuç alma peşinde değildir. Şimdiye kadar Amerika’nın davranışlarından edindiği tecrübeler nedeniyle İran, Bercam’ın sorumluluklarına uymayan taraflardan garanti almak ve çalışmalarının doğruluğunun sınanabilmesini istiyor. Bu yüzden Viyana müzakerelerinde kabul edilebilir sonuca ulaşmak ise bir çok faktöre bağlıdır. 
Cornell Üniversitesi siyasi bilimler hocası Richard Bensel, Bercam nükleer anlaşmanın ihyasıyla ilgili, söz konusu anlaşmanın sürekliliğine sorun oluşturan sebeplerden birinin Amerika yapısında var olan iç ihtilaflar olduğunu, zira bunun Biden hükümeti tarafından her türlü garantinin verilme kararını zor ve kırılgan hale getirdiğini belirtiyor.
Tecrübenin de gösterdiği gibi İran çıkarlarının sağlanacağına dair garanti verilmeyerek İran’a Bercam sorumluluklarına bağlı kalmasını  sağlamak için baskı uygulamanın sonuçsuz olduğunu göstermiştir. Amerika yaptırımlarının tamamen kaldırılması, garanti edilmesi ve denetlenebilmesi, İran halkının nükleer biliminden yararlanma hakkının kolaylaştırılması ise İran İslam cumhuriyeti heyetinin Viyana müzakerelerindeki hedeflerindendir.
Bu açıdan Viyana görüşmelerinin sürecini analiz ederken iki nokta önemli görünmektedir:
Birincisi İran İslam cumhuriyeti Bercam çerçevesinde kendi meşru hakkına dayanarak Viyana müzakerelerine katılmıştır ve İran’ın talebi ise tüm yaptırımların doğrulanabilecek biçimde kaldırılmasıdır.
İkinci konu, müzakerelerde tarafların farklı görüş açılarıdır. Bu farklılık ise müzakerelerde istenilen süreci olumsuz etkileyebilir veya hatta başarısızlığına sebep olabilir. 
Dışişleri bakan yardımcısı Ali Bakıri Keni İngiliz basınından Financial Times gazetesinde yayınlanan makalede müzakereci tüm tarafların Bercam sorumluluklarına bağlı kalmaları zaruretine işaretle şöyle dedi:
Batı ülkeleri ve özellikle Amerika, “müzakereleri” uluslararası anlaşmalarda kaydedilen İran’ın barışçıl ve meşru nükleer enerji programlarını sırf kısıtlamak için bir süreç olarak göstermeye ve denetleyici kuruluşlar denetimi altında olmasına çalışıyor, fakat İran açısından “müzakereler” gerçek hedeflerini izlemeli ve tüm taraflar ona uymalı.
İran dışişleri bakan yardımcısı ayrıca İran’ın Bercam taraflarının her türlü hayırseverlik jestine karşı işbirliği ve karşılıklı girişimde bulunmak için hazır olduğu gibi İslam cumhuriyetine yönelik her türlü uluslararası baskıya da uygun karşılık vermeye de hazırlıklı olduğunu açıkça belirtti.
Bercam sorumluluklarının tek taraflı ve sadece İran tarafından yerine getirilme beklentisi mantıksızdır. Viyana müzakerelerinde mantıksız istekler ve taleplerde ısrarcı olmak ise kesinlikle İran’ın kendi yasal ve kanuni haklarını savunma kararını etkileyecektir. Şimdi bu süreçte var olan sorunlar ve beklentilere göre, Viyana müzakerelerinin, yaptırımların tamamen kaldırılması için uygulanabilir kabiliyete sahip siyasi kararların alınmasında ne kadar etkili olabileceğini bekleyip görmek gerekir./

342/


Yorumunuzu Giriniz

E-Posta adresiniz yayımlanmayacaktır. *İle işaretli alanların girilmesi mecburidir.

*