Ehlibeyt (as) Haber Ajansı ABNA - İran'a yönelik silah yaptırımlarının sonlanması ile bundan sonra İran'a silah ihracatı ve İran'dan silah ithalatı kısıtlamaları ve Güvenlik Konseyi'nin 2231 sayılı kararına göre seyahatlerine kısıtlamalar getirilen 23 tüzel şahısa yönelik yaptırımlar da kaldırıldı.
İran İslam Cumhuriyeti dışişleri bakanlığı resmi bir bildiri yayımlayarak İran'a yönelik silah yaptırımlarının son bulması hususunda şöyle bir vurguda bulundu: " Bugün uluslararası toplum için çok önemli bir gündür. Amerika'nın tüm çabalarına rağmen BMT 2231 sayılı kararı ve BERCAM nükleer anlaşması programı korunabilmiştir. "
Amerika son aylarda ilk başta İran'a yönelik uzun süreli yaptırımları BMT Güvenlik Konseyinde uzatmak istese de bunu başaramadı. Bu çerçevede BMT Güvenlik Konseyi'ne üye 15 ülkeden sadece biri Amerika'nın bu talebine onay verdi ve diğer üyeler buna karşı çıktı veya çekimser tutum sergiledi. Amerika bir sonraki adımda da amacının Tetik Mekanizmasını çalıştırmak olduğunu belirtse de yine de bu çerçevede başarı elde etmedi. Çünkü Trump 2018'den beri BERCAM nükleer anlaşmasından Amerika'yı çekmişti ve tetik mekanizmasını çalıştırmak diye hukuki bir imkanı yoktu. Şimdi de İran'a yönelik silah yaptırımlarının kalkması ile Amerika ağır bir yenilgi daha aldı. Washington'un İran'a yönelik siyasi baskılar üzerine özel hesaplar yaptığı bir sırada İran'a yönelik yaptırımların kalkması Amerika'nın imajına büyük bir darbe indirdi.
Bu hususun önemini iki açıdan ele almak mümkün. İlk olarak meselenin siyasi boyutu ve Güvenlik Konseyi kararları ve belgeleri çerçevesinde taahhütlerinin hayata geçirilmesi zaruretidir.
İran İslam Cumhuriyeti'nin Viyana'daki uluslararası kurum ve kuruluşlardaki temsilcisi bugün itibarı ile İran'a yönelik silah yaptırımlarının kaldırıldığına değinerek bundan sonra hiçbir devletin silah anlaşmalarında yaptırımlar ve kısıtlamalara istinat edemeyeceğini belirtti.
Kazım Garibabadi Pazar sabah saatlerinde İran'ın silah ambargosunun kalkması hususunda yayımladığı resmi bildirisinden bir kaç dakika sonra İRNA'nın muhabirine verdiği telefon röportajında sözlerine şunları da ekledi: " 2231 sayılı karara göre, İran'a yönelik silah yaptırımları, süresi belli izinli bir düzene girmişti. Bu sistem 18 Ekim olan bugün itibarı ile otomatikman kaldırılmıştır. "
İran'ın temsilcisi Garibabadi silah yaptırımlarının sonlanmasının hukuki boyutu hakkında da şöyle dedi: " Bu husus önemlidir çünkü en önemli yaptırımlar sayılan BMT Güvenlik Konseyi kısıtlamaları kaldırılmıştır. Bundan sonra devletler silah anlaşmaları hususunda yaptırımları veya diğer kısıtlamaları dayanak gösteremezler. "
Bir başka açıdan İran'a yönelik silah yaptırımlarının kaldırılmasının hukuki etkileri ve sonuçlarıdır.
İran yaptırımlar öncesi yıllarda bile silah alımı için az bütçe ayırmıştı. Çünkü İran'ın önceliği bu alanda kendine yeter hale gelmesi ve kendi savunma ihtiyaçlarını gidermesi ve caydırıcılık gücünü arttırmaktı. İran İslam Cumhuriyeti bu düşünceye dayalı olarak yerli kabiliyetleri ve kapasitesine dayanarak savunma ihtiyaçlarını karşılamaktadır. İran son yıllarda askeri silahlar üretimi alanında büyük oranda gelişmiş ve hatta konvansiyonel silahlar ihracatçısı olarak bile kendini üst seviyeye taşıdı. Bu doktrin çerçevesinde İran İslam Cumhuriyeti savunma gücünü korumaya çalışmıştır. İran hiçbir zaman konvansiyonel olmayan silahları biriktirmekle bölgeyi güvensiz hale getirmek peşinde de olmadığı açıkça ortadadır.
Gerçekte İran İslam Cumhuriyeti dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarif şöyle bir Tweetle bu gerçeği anlatmaktadır: " Bu kısıtlamanın kalkması, çok taraflılık ülküsünün zaferi, bölgenin barış ve güvenliği anlamına geliyor. "
342/
