Ehlibeyt (as) Haber Ajansı ABNA - Ekonomik İşbirliği Teşkilatı-ECO'ya üye ülkelerin parlamento başkanlarının ikinci zirvesi " Bölgesel Konsensüs için Parlamento Ortaklıklarının Yayılması" başlığı ile 1 Haziran Salı günü Pakistan'ın başkenti İslamabad'da başladı.
Pakistan Parlamento başkanı ise Pazartesi günü şu açıklamada bulunmuştu: İran İslami Şura Meclisi başkanı Muhammed Bakır Galibaf, İslamabad'daki Ekonomik İşbirliği Teşkilatı-ECO'ya üye ülkelerin parlamento başkanlarının ikinci zirvesine sanal olarak katılacaktır. "
Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ECO, engin Asya kıtasında en önemli bölgesel teşkilatlardan biri sayılır. Bu ekonomik teşkilat, şimdi de 10 üye ülke ve yaklaşık 400 milyon nüfusu ile sanayi, enerji, ticaret, yatırımcılık, transit, ulaşım ve taşımacılık gibi birçok alanda karşılıklı işbirliği potansiyeline sahiptir. Aynı zamanda Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ECO'nun Rusya, Avrupa Birliği, Çin ve Hindistan bile bölgesel ve küresel güçler ile sınırdaş olması, Hazar denizine bağlanması, Hint Okyanusu, Fars Körfezi ve Akdeniz'e kadar uzanması, bu teşkilata üye ülkelere stratejik bir konum kazandırmış ve onlara büyük imkanlar sunmuştur. Kuşkusuz mevcut durumda ve 21'inci yüzyılda, dünya ekonomisinin bölgeselciliğe doğru hareket ettiği sırada Ekonomik İşbirliği Teşkilatı bölge ve dünyada belirleyici bir rol oynayabilir. Ekonomik İşbirliği Teşkilatı tüm bunlara rağmen son yıllarda farklı nedenlerden dolayı amaçlarına özellikle de öncelikli olarak tanımlanan ve belirlediği hedeflerine ulaşamamıştır.
Bu hususta, ekonomik meseleler uzmanı Mustafa Selimiferd ise şöyle düşünüyor:" Ekonomik İşbirliği Teşkilatının başarısızlığının siyasi nedenleri arasında istikrarsızlık ve üye ülkelerinin yapısal siyasi benzerliklere sahip olmaması yer almaktadır. Afganistan halihazırda İslam Cumhuriyeti yönetim sistemine sahiptir. Ancak yabancı ülkelerin bu ülkede bulunması ile Afganistan ciddi siyasi ve güvenlik sorunları yaşamaktadır. Orta Asya ülkelerinde de 70 yılı aşkın süredir yönetimler özgür seçimler olmadan laik sistemler üzerine kurulmuştur. Orta Asya ülkelerinin bağımsızlaşmasının üzerinden yirmi yıl geçtiği bir sırada bu ülkelerde hala otoriter bir yapı iktidarını sürdürmektedir. "
Genel bir değerlendirme yapılacak olursa; Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ECO ile ilgili şöyle bir sonuca ulaşmak mümkün: Kuruluşundan itibaren, otuz yıla yakın faaliyeti boyunca, bu ekonomik teşkilat, ekonomik ve ticari işbirliklerinden siyasi ve kültürel işbirliklere yön değiştirememiştir. Buna ilaveten öncelikli siyasetleri ve stratejileri alanında da bu teşkilat dikkate şayan bir başarı elde edememiştir. Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ECO'nun performansına şöyle bir göz attığımızda, bu teşkilatın hep siyasi etkenlerden etkilendiğini ve ekonomik yanlarının da bu siyasi münasebetlere göre yön değiştirdiğini söylemek mümkün.
Gerçi zaten siyaset ve ekonomik hep karşılıklı olarak bir birini etkilemektedir. Ancak Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ECO ülkelerinin çoğunda ekonominin kamuya dayalı olması yüzünden siyasi kararların ekonomiye olan etkileri de kat kat artmaktadır. Bunlara ilaveten, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı, bu teşkilatın dışındaki yapılanmalara da yönelmişlerdir. Örneğin Türkiye, Avrupa Birliğine, Orta Asya Cumhuriyetleri de Şanghay işbirliği teşkilatına ve Pakistan da Güney Asya yapılanmalarına yönelmiştir. Böyle bir ortamda ECO'nun ekonomik ve ticari alanlarda etkili adımlar atabileceği muhtemel değildir. Buna rağmen ECO teşkilatının imkanları öyle bir seviyededir ki bu teşkilatın sorumluları ekonomik ve ticari eğilimleri güçlendirip gelişmeye doğru yol belirleyebilirler.
342/
