Uluslararası Ehlibeyt (a.s)Haber Ajansı -ABNA- ABD yönetiminin İran’a yönelik planlanan geniş kapsamlı askeri operasyon için “Ağır Balyoz” (Heavy Sledgehammer) kod adını tartıştığı öğrenildi. Beyaz Saray kaynaklarına dayandırılan haberlere göre, Başkan Donald Trump, İran ile artan gerilim karşısında askeri tırmanma ile Hürmüz Boğazı’nın serbest geçişini sağlayacak geçici bir diplomatik anlaşma arasında kritik bir seçim yapmaya hazırlanıyor.
Beyaz Saray’a yakın kaynaklar, Trump yönetiminin Ulusal Güvenlik Konseyi’nde (NSC) son günlerde yoğun toplantılar yapıldığını ve İran’a yönelik farklı senaryoların masada olduğunu bildirdi. “Ağır Balyoz” operasyonunun, İran’ın nükleer tesisleri, askeri üsleri ve Devrim Muhafızları’na ait stratejik hedeflere yönelik koordineli hava ve deniz saldırılarını içerdiği belirtiliyor.
Pentagon kaynaklarına göre, operasyon planı üç aşamalı bir strateji öngörüyor. İlk aşamada İran’ın hava savunma sistemleri etkisiz hale getirilecek, ikinci aşamada stratejik askeri tesisler vurulacak ve üçüncü aşamada Hürmüz Boğazı’nın kontrolü sağlanacak. Ancak askeri yetkililerin bir kısmı, böyle bir operasyonun bölgesel bir savaşa dönüşme riskini taşıdığı konusunda uyarıda bulunuyor.
Beyaz Saray sözcüsü Karoline Leavitt, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Başkan Trump, Amerikan çıkarlarını ve müttefiklerimizi korumak için tüm seçenekleri masada tutuyor. İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi, küresel ekonomi için kabul edilemez bir risktir” dedi. Ancak Leavitt, operasyonel detaylar hakkında yorum yapmayı reddetti.
Öte yandan, Trump yönetiminin diplomatik bir çözüm için de çaba gösterdiği belirtiliyor. Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, Umman ve Katar aracılığıyla İran ile dolaylı görüşmeler yürüttüğü ve Hürmüz Boğazı’nın geçici olarak açılması karşılığında ABD’nin askeri operasyonu erteleyebileceği öne sürülüyor.
Ancak İran Dışişleri Bakanı Abbas Aragçi, bu iddialara sert tepki gösterdi. Aragçi, “İran, tehdit altında müzakere yapmaz. ABD’nin askeri maceracılığı, bölgeyi kontrol edilemez bir çatışmaya sürükler” dedi. İran Devrim Muhafızları Komutanı Hüseyin Selami ise, “Ağır Balyoz ya da başka bir isim taşısın, ABD’nin herhangi bir saldırısı ezici bir yanıt alacaktır” uyarısında bulundu.
ABD Kongresi’nde de operasyon planları tartışma yarattı. Demokrat Senatör Chris Murphy, “Kongre’nin onayı olmadan İran’a yönelik geniş kapsamlı bir askeri operasyon başlatmak, anayasal yetkinin ihlalidir. Trump yönetimi, Kongre’yi bilgilendirmeli ve onay almalıdır” dedi.
Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham ise Trump’ın kararını desteklediğini belirterek, “İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi, ABD ve müttefiklerimiz için varoluşsal bir risktir. Başkan Trump, gerekli adımları atmakta haklıdır” açıklamasını yaptı.
Askeri analistler, “Ağır Balyoz” operasyonunun ABD için yüksek riskler taşıdığını vurguluyor. Emekli ABD Hava Kuvvetleri Generali David Deptula, “İran’ın hava savunma sistemleri son yıllarda önemli ölçüde güçlendi. Rusya yapımı S-300 sistemleri ve yerli Bavar-373 sistemleri, ABD uçakları için ciddi bir tehdit oluşturuyor” dedi.
Bölge ülkeleri, olası bir ABD-İran çatışmasının kendilerini de etkileyeceği endişesiyle gelişmeleri yakından takip ediyor. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), ABD’nin askeri operasyonuna destek verme konusunda temkinli davranırken, Irak ve Kuveyt hükümetleri topraklarının operasyonlarda kullanılmaması için ABD ile görüşmeler yürütüyor.
Uluslararası toplum da gelişmelere tepki gösterdi. Avrupa Birliği Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, “Körfez bölgesinde yeni bir askeri çatışma, küresel istikrar için felaket olur. Tüm tarafları diplomasi yoluna çağırıyoruz” dedi.
Çin Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, “ABD’nin İran’a yönelik tek taraflı askeri eylemi, uluslararası hukuka aykırıdır. Çin, bölgesel barış ve istikrarın korunmasını destekliyor” açıklamasını yaptı.
Petrol piyasaları, “Ağır Balyoz” operasyonu haberlerinin ardından sert dalgalanmalar yaşadı. Brent ham petrol fiyatları varil başına \88seviyesineyu¨kselirken,analistlerolasıbirc\catıs\cmadurumundafiyatların seviyesine yükselirken, analistler olası bir çatışma durumunda fiyatların seviyesineyu¨kselirken,analistlerolasıbirc\catıs\cmadurumundafiyatların$120$ seviyesini aşabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 21’inin geçtiği kritik bir su yolu. İran’ın boğazı kapatma tehdidi, küresel enerji güvenliği için ciddi bir risk oluşturuyor. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), olası bir kapanma durumunda küresel petrol arzının günde 17 milyon varil azalabileceğini tahmin ediyor.
Uzmanlar, Trump’ın önümüzdeki günlerde vereceği kararın, sadece ABD-İran ilişkilerini değil, tüm Orta Doğu’nun geleceğini şekillendireceğini belirtiyor. Beyaz Saray’ın askeri tırmanma mı yoksa diplomatik çözüm mü tercih edeceği, dünya gündeminin en kritik sorusu olarak öne çıkıyor.
yorumunuz