Obama’nın Küba ziyareti

Ehlibeyt (a.s) Haber Ajansı ABNA - Bu ziyaret Amerikalı bir başkanın 88 yılın ardından Küba topraklarına ilk ziyareti sayılıyor. Havana’da Amerika’nın yeni açılan büyükelçiliğinin personeli ile görüşen Obama, iki ülke arasında soğuk savaş döneminde yaşanan husumeti bir kenara bırakmak için tarihi bir fırsat oluştuğunu belirtti.

Amerika ve Küba, Vatikan’ın arabuluculuğu ile 18 ay süren gizli müzakerelerin sonunda, 17 Aralık 2014 tarihinde ortak bir bildiri yayımlayarak diplomatik ilişkilerine yeniden başlayacaklarını ve karşılıklı olaraka mahkumları serbest bırakacaklarını açıkladı. Bundan sonra Obama Nisan 2015’te resmen Kübalı mevkidaşı Raul Kastro ile müzakere etti. Bu görüşme iki ülke liderleri arasında 1956 yılından sonra gerçekleşen ilk görüşmeydi. İki taraf diplomatik ilişkilerini açıkladıkları 17 Aralık tarihinden sonra bir kaç kez bir araya geldi ve böylece 55 yıl süren hasmane ilişkilere son vermek için gereken zemin hazırlandı ve sonunda iki ülke diplomatik ilişkilerine resmen başladı. buna karşın Amerika Küba’ya yönelik hasmane tutumunu sürdürüyor ve Karaibler bölgesine yönelik müdahalelerinden el çekmiyor.

Amerika ile Küba ilişkileri 1959 yılında Küba devrimi zafere kavuştuktan sonra bozuldu ve sonunda 1961 yılında diplomatik ilişkiler tamamen kesildi. Amerika Küba devrimi Fidel Kastro liderliğinde zafere kavuştuktan sonra bu ülkeye karşı hasmane bir tutum izlemeye başladı ve bu ülkenin devrimci yönetimini devirmekte başarısız kalınca bu kez Küba’ya en ağır iktisadi yaptırımları dayatmaya başladı. Amerika’nın Küba’ya karşı iktisadi yaptırımları 1960 yılında ve el bloqueo adı altında başladı ve şimdiye kadar da devam etti.

Ancak Amerika’nın Küba’ya dayattığı iktisadi yaptırımlar dünya genelinde sürekli tartışma konusu oldu ve BM genel kurulu şimdiye kadar bir kaç kararname çıkararak zalimane yaptırımların kaldırılmasını istedi. Ancak Obama’nın Küba’ya karşı Amerika’nın politikalarını gözden geçirme iddialarına rağmen eski yaptırımların temsil ettiği Amerika’nın Küba’ya karşı geleneksel hale gelen politikası süreceğe benziyor. Gerçi Amerika milli güvenlik danışmanı Ben Rodez bu politikanın şimdiye kadar etkili olmadığını itiraf ediyor.

Amerika Başkanı Obama 11 Eylül 2015 tarihinde Küba’ya düşmanla ticaret kanunu adı ile anılan kanun çerçevesinde dayatılan zalimane iktisadi yaptırımların uzatılmasını onayladı. 1917 yılında çıkarılan ve halen uygulanmakta olan bu kanuna göre Amerika’nın düşman saydığı ülkelerle ticaret etmesi yasak sayılıyor. Gerçekte Amerika Başkanı Obama bu kanunu özellikle Küba’ya karşı bir yıl daha uzatmakla beyaz sarayın Havana yönetimine karşı hasmane politikasının devam edeceğini vurgulayarak son aylarda iki ülke arasında ilişkilerin normalleşme sürecini daha göz ardı ettiğini ortaya koydu. Gerçi bazı gözlemciler Amerika ile Küba ilişkileri özellikle Amerika Başkanı Obama ikili ilişkilerin normalleştiğini açıklaması ve karşılıklı büyükelçiliklerin açılmasının ardından ivme kazanarak gelişeceğini tahmin ediyordu, fakat pratikte bu bağlamda iki ülkenin önünde ciddi engeller bulunduğu anlaşılıyor. Örneğin Amerikan kongresinde hala Küba ile ilişkilerin normalleşmesine yönelik ciddi muhalefet bulunuyor. Bundan başka, yine Amerika’da yaşayan ve Amerikan kongresinde güçlü lobileri bulunan Kübalı işadamları ve zengin çevreleri şimdiye kadar sürekli Amerika ile Küba ilişkilerinin iyileşmesini engellemek için ellerinden geleni ardına koymuyor.

Gerçi şimdi de Amerika Başkanı Obama’nın küba ziyareti iki ülke ilişkileri bağlamında önemli bir dönüm noktası sayılıyor, fakat şimdiden Amerika yönetiminin Küba’nın içişlerine yönelik müdahaleci tutumu ve özellikle Küba’da insan hakları ve siyasi ve iktisadi ve sosyal meselelere yönelik izlediği tutumun eskisi gibi devam edeceği ve gayet tabi Havana yetkililerinin sert ve olumsuz tepkisi ile karşılaşacağı anlaşılıyor. Üstelik beyaz saray Havana yönetiminin Guantanamo körfezini Küba’ya geri verme talebine olumsuz cevap vermiş olması da iki ülke arasındaki anlaşmazlıkların devam edeceğini ortaya koyuyor.